Haberom

Son Dakika Haberleri, Güncel Haberler

Dikkat eksikliği ve hiperaktiviteye dikkat! Eğer tedavi edilmezse…

Yapılan araştırmalara nazaran çocukluk çağında DEHB olanların yarısından fazlasının erişkin yaşlarda da DEHB belirtilerini göstermeye devam ettiğini Uzm. Dr. Seçil Özoğlu Turhan, “Erişkinlerde DEHB sıklığı yüzde 2.5-4.9 ortasında bildirilmiştir. Temel olarak dikkat eksikliği, çok hareketlilik ve dürtüsel belirtilerini içerir fakat bu 3 bulgunun her vakit birlikte olması gerekmez” dedi. Gelişimsel özellikler nedeniyle erişkinlerde görülen belirtiler ve sıkıntılar çocuklardan farklı olduğunu belirten Uzm. Dr. Seçil Özoğlu Turhan erişkinlerdeki belirtilere değindi. “Ruh Sıhhati ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Seçil Özoğlu Turhan erişkinlerdeki dikkat eksikliğinin; dikkatin kolaylıkla çelinmesi, odaklanma zahmeti, unutkanlıklar, güdülenmede yetersizlik, dağınıklıklar ve vakit idaresindeki problemler biçiminde görüldüğünü söyledi.

ODAKLANMADA ZAHMET ÇEKİYORLAR

DEHB’li bireylerin odaklanmada, odaklansalar bile bunu sürdürmede zahmet çektiğini vurgulayan Uzm. Dr. Seçil Özoğlu Turhan şu ihtarlarda bulundu: “DEHB’li şahıslarda görülen sorunlara örnek olarak konuşmaları dinleyememe, dalıp gitme, söylenenleri unutma, bir metni okuyamama, detaylara itina gösterememe gösterilebilir. Uzun mühlet dikkat ve odaklanma gerektiren işler (proje yazma, kâğıt işleri) DEHB’li bireyler için zorlayıcı olabilir. Odaklanmanın başarılması probleminin bir öteki tarafı de dikkatin çok formda dağılabilir olmasıdır. Dış uyaranlarla (gürültü, etrafta olup biten olaylarla, zihnine gelen düşüncelerle) DEHB’li bireylerin dikkati kolaylıkla çelinebilir. Bu haliyle etrafı tarafından kendisine hakikat konuşulurken dinlemiyor üzere görünebilirler. Varsayım edilenin tersine, çok odaklanma kavramı da DEHB’yi düşündürmektedir. Mesela tuttuğu ekibin maçını izlerken yahut bilgisayarda sevdiği oyunu oynarken DEHB’li erişkinin dikkatini çelmek çok zordur.” 
 
İŞLERİNİ ERTELERLER 

DEHB sendromlu şahısların genelde ilgi alanlarına girmeyen işlere başlayamadıklarından şikâyet ettiklerini söyleyen Uzm. Dr. Seçil Özoğlu Turhan, “Bu çeşit beşerler yapmaları gereken işleri son ana kadar erteleyebilirler. DEHB’de vaktin geçişini gerçek bir biçimde algılamada ve vakti yönetmede zorluklar yaşayabilirler. (Zamanı planlayamama, geç kalma, ödevleri vaktinde yetiştirememe gibi)” diye konuştu. 
 
DÜRTÜSELLİK BELİRTİLERİ 

“Dürtüsellik, düşünmeden harekete geçme, davranışın muhtemel sonuçlarını kestirememe, gecikecek ancak daha faydalı bir ödül yerine çabucak gelebilecek bir mükafatı tercih ederek mükafatı erteleyememe olarak tanımlanabilir. Dürtüsellik belirtileri erişkinlerde sabırsızlık, acelecilik, beklemede zahmet (sıra bekleme, karşısındakinin konuşmasını bekleme, trafikte bekleme), ani kararlar alma, riskli davranışlarda bulunma, denetimsiz para harcama halinde görülebilir.” 
 
HİPERAKTİVİTE BELİRTİLERİ 

Temel olarak hiperaktivite hakkında bilgilendirmelerde bulunan Uzm. Dr. Seçil Özoğlu Turhan şunları söyledi: “Hiperaktiviteli çocuklar tabiri caizse düz duvara tırmanabilir lakin erişkinlikte bu durum gerileyerek içsel bir huzursuzluk, uzun müddetli yerinde oturamama, oturduğu yerde daima kıpırdanma formunda kendini gösterir. Daima çalışma isteği ya da ağır spor yapma hali olabilir. Hiperaktivite konuşmaya yansıdığında süratli ve çok konuşma, konuşurken sözcükleri yutma görülebilir.” Uzm. Dr. Seçil Özoğlu Turhan, DEHB’nin belirtilerinin herkeste görülebildiğini fakat bu belirtilerin kalıcı, yaygın olması ve kişinin hayatını değerli ölçüde etkilemesi durumunda teşhis konulduğunu söyledi. Turhan, “Depresyon, alkol-madde kullanım bozuklukları, anksiyete bozukluğu, yeme bozuklukları ve kişilik bozuklukları DEHB’ye eşlik edebilir” dedi. 
 
EĞİTİM HAYATI OLUMSUZ ETKİLENİYOR 

DEHB’nin kişinin zekâ ve yetenekten mahrum olduğu manasına gelmediğini lakin üzerinde durulmazsa kişinin zekâsını ve yeteneklerini sabote edebileceğini söyleyen Uzm. Dr. Seçil Özoğlu Turhan, “DEHB kişinin zeka ve yetenekten mahrum olduğu manasına gelmez fakat üzerinde durulmazsa kişinin zekasını ve yeteneklerini sabote edebilir. Teşhis konmayan ve tedavi edilmeyen DEHB olan erişkinlerde eğitim, iş ve toplumsal hayatları olumsuz etkilenmektedir. Ayrıyeten iş kazası ve trafik kazası yapma, işsiz kalma, obezite, bağımlılık ve hata sürece ihtimali bu bireylerde artmaktadır. Bununla birlikte dikkatlice sorgulanarak ortaya çıkarılan DEHB’de ilaç dayanağı ya da bilişsel davranışçı terapi yollarıyla şahısların toplumsal, ailevi, mesleksel ve akademik işlevselliklerinde değerli bir güzelleşme sağlanmaktadır” diyerek kelamlarını sonlandırdı.

KAYNAK: İHA

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir